نقش عوامل جمعیت شناختی در تبیین تحمل ریسک سرمایه گذاران حقیقی و رفتار ریسک پذیری آنان

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه علامه طباطبایی (نویسنده مسئول)

2 کارشناس ارشد مدیریت مالی، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه علامه طباطبایی

چکیده

ازجمله مهمترین نگرانی های سیاستگذاران بازارهای پول و مالی و به طور اخص بورس اوراق بهادار، در نظر گرفتن نحوه اتخاذ تصمیم و متغیرهای موثر بر تصمیم گیری فعالان این عرصه است.  هدف از این مقاله شناسایی تأثیر فاکتورهای جمعیت شناختی از جمله: جنسیت، سن، وضعیت تاهل، آموزش، وضعیت شغلی و درآمد بر سطح تحمل ریسک و ریسک پذیری سرمایه گذاران حقیقی می‌باشد. جامعه آماری پژوهش اشخاص حقیقی است که در بورس فعال هستند. تعداد نمونه ، 384 نفر می باشد. برای تائید روایی و پایایی، علاوه بر استفاده از نظرات کارشناسان از تحلیل عاملی نیز استفاده  شده است. در نهایت جهت نشان دادن اعتبار یافته‌های مدل تحقیق از شاخص‌های برازش مدل‌های معادلات ساختاری به روش حداقل مربعات جزیی استفاده شد. نتایج پژوهش حاضر نشان داد که مردان نسبت به زنان سطح تحمل ریسک بالاتری داشته و ریسک پذیرتر هستند و همچنین سن، وضعیت شغلی، آموزش حرفه ای و درآمد  تأثیر معناداری بر سطح تحمل ریسک و ریسک پذیری دارند. نتایج نشان داد که وضعیت تأهل تأثیر معناداری بر سطح تحمل ریسک و ریسک پذیری ندارد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Demographical Factors Role in Explanation of Retail Investors’ Financial Risk-Tolerance and Their Risk-Taking Behavior

نویسندگان [English]

  • Mohammad Hassan Ebrahimi Sarv Oliya 1
  • Amin Sabunchi 2
1 Assistant Professor, Faculty of Accounting and Management, Allameh Tabataba'i University
2 Master of Financial Management, Faculty of Accounting and Management, Allameh Tabataba'i University
چکیده [English]

Among the most important concerns of policy makers in monetary and financial markets and particularly in stock exchange are supervising how to make decision and what are the influencing variables on decision making by the activists of this field. The general aim of the current study is to investigate the role of demographic factors in explaining the risk tolerance of real investors and their risk-taking behavior. The main question of this research is to identify the impact of demographic factors such as: gender, age, marital status, education, job status and income on the level of risk tolerance and risk-taking of real investors. The statistical population of the present study was real people who are active on the stock exchange. The sample size was 384 individuals. In addition to expert opinions, factor analysis was used to confirm validity and reliability. Finally, in order to demonstrate the validity of the research model findings, the fitting indexes of structural equation models were used by partial least squares method. The results of current study revealed that the level of risk tolerance and risk taking for men is more than women. In addition, age, education, job status and income have significant effect on level of risk tolerance and risk taking. The results also indicated that  marital status has no significant effect on risk tolerance and risk taking.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Risk tolerance level
  • Risk taking
  • Demographic characteristics
  • Micro investors
  • Factor analysis

*       رحمانی علی، مرشیدی فاطمه ( 1396). بررسی رابطه برخی از شاخصه های جمعیتی سرمایه گذاران با رفتار توده وار در بورس اوراق بهادار تهران. فصلنامه علمی پژوهشی دانش سرمایه گذاری، سال ششم/ شماره بیست وچهارم/ زمستان.

*       گرجی زاده داود، خان محمدی محمد حامد ( 1396). بررسی اثرات عوامل مالی رفتاری بر تصمیمات سرمایه گذاران انفرادی. فصلنامه علمی پژوهشی دانش سرمایه گذاری، سال ششم/ شماره بیست وچهارم/ زمستان.

*       سیف الهی راضیه، کردلوئی حمیدرضا، دشتی نادر (1394). بررسی مقایسه ای عوامل رفتاری در سرمایه گذاری دارایی های مالی. فصلنامه علمی پژوهشی دانش سرمایه گذاری، سال چهارم/ شماره پانزدهم/ پاییز.

*       باغدارارن فهیمه. (1390). بررسی عوامل مالی رفتاری مؤثر بر تصمیم­گیری سرمایه­گذاران در بورس اوراق بهادار تهران. پایان­نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکز، دانشکده مدیریت.

*       حامدیان مهدی. (1379). بررسی عوامل مؤثر بر قیمت سهام و تصمیم­گیری سرمایه­گذاران در بورس اوراق بهادار تهران. پایان­نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه شهید بهشتی تهران، دانشکده علوم اداری.

*       خادمی مهدی، قاضی­زاده مصطفی. (1386). بررسی عوامل مؤثر بر تصمیم­گیری سهامداران در بورس اوراق بهادار تهران بر مبنای مدل معادلات ساختاری. ماهنامه علمی پژوهشی دانشگاه شاهد، 14(23)، 1-12.

*       رهنمای رودپشتی فریدون، صالحی الله­کرم. (1389). مکاتب و تئوری­های مالی و حسابداری. چاپ اول، تهران: انتشارات دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی.

*       زائر ثابت سمیه. (1391). مالی رفتاری و تصمیمات سرمایه­گذاری. پایان­نامه کارشناسی ارشد، پردیس بین­الملل دانشگاه گیلان، گروه مدیریت MBA، گرایش مالی.

*       صالح نژاد سید حسن،فراهی مانا؛(1393)، مطالعه الگوهای رفتاری سرمایه گذاران در بورس بهادار تهران، سومین همایش ملی سالیانه علوم مدیریت نوین، گرگان، انجمن علمی مدیران و حسابداران گلستان، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علی آباد کتول،

*       فهیمی دوآب رکسانا. (1389). بررسی عوامل رفتاری خاص بر تصمیم خرید سرما­یه­گذاران سهام عادی (مطالعه تطبیقی بورس اوراق بهادار تهران و مشهد). مجله مهندسی مالی و مدیریت پرتفوی، 3، 135-155.

*       وکیلی­فرد حمیدرضا، فروغ­نژاد حیدر، خوشنود مهدی. (1392) ارزیابی رفتار سرمایه­گذاران در بورس اوراق بهادار تهران با روش فرایند تحلیل شبکه­ای. فصلنامه علمی- پژوهشی مدیریت دارایی و تأمین مالی، 2(2)، 19-34.

*       Al-Ajmi, J. Y., (2008), Risk tolerance of individual investors in an emerging market. International Research Journal of Finance and Economics, 17(1), 15–26.

*       Black, B., Gilson, R., (1998), Venture capital and the structure of capital markets: banks versus stock markets, Journal of Financial Economics, Vol. 47, Issue 3, P 243-277

*       Chang, C. C., DeVaney, S. A., Chiremba, S. T., (2004), Determinants of subjective and objective risk tolerance. Journal of Personal Finance, 3(3), 53–67.

*       Chen, T., (2013), Do Investors Herd in Global Stock Markets,. Journal of Behavioral Finance, 14(3), 230-239.

*       Grable, J., & Lytton, R. H., (1999), Financial risk tolerance revisited: the development of a risk assessment instrument. Financial Services Review, 8(3), 163–181.

*       Hunton, J. E., (2005), Toward an Understanding of the Risky Choice Behavior of Professional Financial Analysts, Journal of Psychology and Financial Markets, 2(4), 182–189.

*       Kotof, D., (2013), Behavioral Biases and Corporate DecisioMaking on Investing Abroad. MPRA, 49858 , 1-11.

*       Lee, H., & Hanna, S., (1991), Wealth and stock ownership. Proceedings of the Association for Financial Counseling and Planning Education.

*       Maccrimmon, K., & Wehrung, D. A., (1986), The management of uncertainty: Taking risks. New York.

*       Menkhoff, L., Nikiforow, M., (2009), Professionals’ Endorsement of Behavioral Finance: Does it Impact their Perception of Markets and themselves?. Journal of Economic Behavior & Organization, 71, 318–329.

*       Rosa, M. & Mayoral, E., (2012), The Interaction of Environmental Factors and Individual Traits on Investors Perception. The Spanish Review of Financial Economics, 10, 62-73.

*       Roszkowski, M. J., Snelbecker, G. E., & Leimberg, S. R., (1993), Risk tolerance and risk aversion. The tools and techniques of financial planning, 4, 213–225.

*       Tekçe, B. and Yilmaz, N., (2015), Are individual stock investors overconfident? Evidence from an emerging market. Journal of Behavioral and Experimental Finance, 5 (March 2015), 35-45.

*      Wang, L. X., Shi, K., Xia Fan, H., (2007), Psychological Mechanisms of Investors in Chinese Stock Markets. Journal of Economic Psychology, 27, 762-780